Headhunters

Sarawak in vroegere tijden gevreesd voor zijn koppensnellende Dayaks.

Iban Headman in full traditional war dress

U vraagt zich misschien nog af of er nog heden tegen dagen nog headhunters leven in Borneo? Het officiele antwoord is gerust stellend NEE, maar soms.........

200 honderd jaar geleden begonnen de Dayaks het snellen van koppen als een religieuze traditie te zien. De koppen werden tijdens en na het gevecht van de dode lichamen afgehakt. In de Iban samenleving was het een status als de krijgers na een goed vijandelijk gevecht de koppen van de tegenstanders, omhult in Nipah palm bladeren, mee terug te namen naar het longhouse. Het gaf de krijger status en aanzien. Van 1800 tot 1950 waren wel de top jaren qua koppensnellen, langzaam zakte dit af en officieel was de laatste kop gesneld in Sarawak tijdens de jacht op de communisten in 1965. Dit was ook de opkomst van de Christelijke regilie onder de Dayaks.

Het afhakken van de het hoofd van de gedode tegenstander werd gedaan met een parang hak mes, een zwaar gehard stalen en gekromd mes met een lengte van 40 tot 60 cm lang. Het lemmet is vast gemaakt aan een houten handvat meestal gemaakt van Belian (Steelwood), soms bij kleinere messen ook wel hertenhoorns.

Direct na het doden van de tegenstander werd het hoofd afgesneden daar bij werden luide "duivelse" kreten geuit.

Een maal in het longhouse werd het hoofd van af de achterkant met een in een lepel gesneden bambo stok leeg geschept.

Smoked heads 1911-1912

De hoofden werden in het longhouse boven een vuurtje gerookt totdat de lichaamssappen verdampt waren maar wel zodanig dat de ogen en haar bewaard bleven. De huid werd zwart geschroeid. De geur tijdens het roken was nog door dringerder dan de uit gesproken geur van Durians.

In de latere koppenseller jaren werden de Ibans gebruikt om schepen te overvallen, de koppen en kralen waren voor de Ibans en de buit voor de toen arabische machthebbers.

De Iban meisjes daagde de minnars uit om nog meer koppen te snellen door te zeggen dat ze niet dapper genoeg waren.

Niet alleen op Sarawak / Borneo werden koppen gesneld ook in andere landen (Naga stam uit India en Birma) was het schering en inslag. Het gerucht gaat dat bij de zeer geisoleerde Naga stam in Birma het koppensnellen nog steeds voor komt.

In de tweede wereld oorlog namen Amerikaanse soldaten de hoofden van gesneuvelde japans soldaten als "souvenier" mee naar huis.

De Britse en Australische troepen (Z-Special Unit) werden in de tweede wereld oorlog door een 1000 tal Dayaks geholpen. In Sarawak zijn ongeveer 1500 japanse soldaten gesneuveld.

Op Borneo is tijdens de onlusten tussen Dayaks en Moslims in Sampit (Pontianak - Kalimantan - Indonesie) nog door enkele "gekken" diverse koppen af gehakt. Klik hier voor de GEWELDADIGE foto uit 1997.

In bijna elk toeristisch longhouse vindt u nog van vroeger afgehakte schedels. Speciaal voor de toerist.